ਪ੍ਰੇਰਕ ਪ੍ਰਸੰਗ

ਕਹਿੰਦੇ ਨੇ ਇੱਕ ਵਾਰ ਨੌਸ਼ੇਰਵਾਂ ਆਦਿਲ ਨੇ ਸੈਨਾ ਸਮੇਤ ਇੱਕ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਡੇਰਾ ਲਾਇਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਭੋਜਨ ਦਾ ਸਮਾਂ ਸੀ। ਸਭ ਨੂੰ ਡਾਹਢੀ ਭੁੱਖ ਸਤਾ ਰਹੀ ਸੀ। ਸੈਨਾ ਲਈ ਰੋਟੀ ਤਿਆਰ ਹੋਣ ਲੱਗੀ।
ਅਚਾਨਕ ਰਸੋਈਏ ਦੇ ਮੁਖੀ ਨੇ ਆ ਕੇ ਕਿਹਾ, ‘‘ਮਹਾਰਾਜ, ਨਮਕ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ ਤੇ ਉਸ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ।’’ ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਨੇ ਸੈਨਾਪਤੀ ਨੂੰ ਨਮਕ ਦਾ ਇੰਤਜ਼ਾਮ ਕਰਨ ਲਈ ਹੁਕਮ ਦੇ ਦਿੱਤਾ। ਸੈਨਾਪਤੀ ਜਦੋਂ ਬਾਹਰ ਪਹਿਰੇਦਾਰ ਨੂੰ ਕਹਿਣ ਲਈ ਜਾ ਹੀ ਰਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਨੇ ਕਿਹਾ, ‘‘ਸੈਨਾਪਤੀ ਜੀ ਠਹਿਰੋ। ਪਿੰਡ ਦੀ ਦੁਕਾਨ ਤੋਂ ਨਮਕ ਖਰੀਦਣ ਲਈ ਖਜ਼ਾਨੇ ’ਚੋਂ ਪੈਸੇ ਦੇ ਦਿਉ।’’
ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ ਸੈਨਾਪਤੀ ਨੇ ਹੈਰਾਨੀ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ, ‘‘ਮਹਾਰਾਜ! ਨਮਕ ਜਿਹੀ ਸਸਤੀ ਚੀਜ਼ ਲਈ ਪੈਸੇ ਦੇਣ ਦੀ ਕੀ ਲੋੜ ਹ?’’ ਇਹ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਨੇ ਕਿਹਾ, ‘‘ਜੇ ਇੱਕ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਹੀ ਇਸ ਸਸਤੀ ਚੀਜ਼ ਦੇ ਪੈਸੇ ਅਦਾ ਨਾ ਕਰੇ ਤਾਂ ਹੋਰ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦੀ ਜਨਤਾ ਪ੍ਰਤੀ ਸੋਚ ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਤੁਸੀਂ ਖ਼ੁਦ ਹੀ ਲਾ ਸਕਦੇ ਹੋ।’’ ਨੌਸ਼ੇਰਵਾਂ ਦੀ ਦਲੀਲ ਸੁਣ ਕੇ ਸੈਨਾਪਤੀ ਦਾ ਸਿਰ ਸ਼ਰਧਾ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਅੱਗੇ ਝੁਕ ਗਿਆ।

-ਬਲਦੇਵ ਸਿੰਘ ਸਿੱਧੂ