ਜਬਰ ਜਨਾਹ ਮਾਮਲਾ: ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰ ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੇ ਲਿਆ ਨੋਟਿਸ !    ਡਾਕਟਰਾਂ ਦੀਆਂ 662 ਆਸਾਮੀਆਂ ਜਲਦ ਭਰੀਆਂ ਜਾਣਗੀਆਂ: ਵਿੱਜ !    ਸੁਜਾਤਾ ਮਹਿਤਾ ਬਣੀ ਯੂਪੀਐਸਸੀ ਦੀ ਮੈਂਬਰ !    ਫੇਲ੍ਹ ਨਾ ਕਰਨ ਦੀ ਨੀਤੀ ਦੇ ਹਾਸਲ !    ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੈ ਅਜਵਾਇਣ !    ਕਿਵੇਂ ਕਰੀਏ ਟੁੱਥਪੇਸਟ ਤੇ ਟੁੱਥਬੁਰਸ਼ ਦੀ ਸਹੀ ਚੋਣ ਅਤੇ ਵਰਤੋਂ !    ਜੜ੍ਹਾਂ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਦੀ ਲੋੜ !    ਦਮੇ ਦੇ ਕਾਰਨ ਤੇ ਇਸ ਤੋਂ ਬਚਣ ਦੇ ਉਪਾਅ !    ਕਾਨਫਰੰਸ ਦਾ ਉਦਘਾਟਨ ਕਰਨਗੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ !    ਵੋਟਾਂ ਦੀ ਰੰਜਿਸ਼: ਮਾਣੂੰਕੇ ਵਿੱਚ ਦੋ ਧਿਰਾਂ ਭਿੜੀਆਂ !    

ਅਦਬੀ ਸੰਗਤ › ›

Featured Posts
ਦੇਹੁ ਸੱਜਣ ਅਸੀਸੜੀਆਂ...

ਦੇਹੁ ਸੱਜਣ ਅਸੀਸੜੀਆਂ...

ਦਵੀ ਦਵਿੰਦਰ ਕੌਰ ਪੰਜਾਬੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਪਟਿਆਲਾ ਦੇ ਸਿੱਖਿਆ ਤੇ ਸਮੁਦਾਇ ਵਿਭਾਗ ਦੀ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਮੁਖੀ ਬਣੀ ਡਾ. ਪਰਮਜੀਤ ਕੌਰ ਸੰਧੂ ਨੂੰ ‘ਹੈ’ ਤੋਂ ‘ਸੀ’ ਹੋ ਗਈ, ਇਹ ਕਹਿਣਾ ਬਹੁਤ ਔਖਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। ਸਨੌਰ ਦੇ ਇੱਕ ਕਿਰਤੀ ਕਿਸਾਨ ਅਤੇ ਓਨੀ ਹੀ ਮਿਹਨਤੀ ਮਾਂ ਦੀ ਇਸ ਧੀ ਦਾ ਕਿਰਤੀ ਤੇ ਸਿਰੜੀ ਹੋਣਾ ...

Read More

ਸ਼ਹੀਦ ਭਗਤ ਸਿੰਘ ਦਾ ਪੁਸਤਕ ਪ੍ਰੇਮ

ਸ਼ਹੀਦ ਭਗਤ ਸਿੰਘ ਦਾ ਪੁਸਤਕ ਪ੍ਰੇਮ

(ਪਿਛਲੇ ਐਤਵਾਰੀ ਅੰਕ ਤੋਂ) ਭਗਤ ਸਿੰਘ ਵੱਲੋਂ ਆਪਣੀ ਜੇਲ੍ਹ ਡਾਇਰੀ ਵਿਚ ਨੋਟ ਵਾਲਟ ਵਿਟਮੈਨ ਦੀ ਇਕ ਛੋਟੀ ਕਵਿਤਾ ਦਾ ਅਨੁਵਾਦ-ਪੇਸ਼ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹਾਂ। ਆਪ ਸਭ ਨੂੰ ਇਸ ਕਵਿਤਾ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰਨ ਅਤੇ ਪਸੰਦ ਕਰਨ ਪਿੱਛੇ ਭਗਤ ਸਿੰਘ ਦੀ ਸੋਚ ਦਾ ਸਹਿਜੇ ਹੀ ਪਤਾ ਲੱਗ ਜਾਵੇਗਾ। ਦਫ਼ਨ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ, ਆਜ਼ਾਦੀ ਲਈ ਮਰਨ ਵਾਲੇ! ਪੈਦਾ ਕਰਦੇ, ਮੁਕਤੀ ...

Read More

ਕੰਨੀਂ ਸੁਣਿਆ ਅੱਖੀਂ ਵੇਖਿਆ

ਕੰਨੀਂ ਸੁਣਿਆ ਅੱਖੀਂ ਵੇਖਿਆ

ਰਾਜੇ-ਮਹਾਰਾਜਿਆਂ ਦਾ ਦੌਰ ਸੀ। ਰਿਆਸਤ ਮਾਲੇਰਕੋਟਲਾ ਦੇ ਰਾਜ-ਕਵੀ, ਪੂਰਬ ਇੰਸਪੈਕਟਰ ਸਕੂਲਜ਼, ਸ਼ੇਖ਼ ਬਸ਼ੀਰ ਹਸਨ ‘ਬਸ਼ੀਰ’ ਆਪਣੇ ਵੱਡੇ ਸਾਰੇ ਘਰ ਦੇ ਵੱਡੇ ਸਾਰੇ ਵਿਹੜੇ ਵਿੱਚ ਬਿਰਾਜਮਾਨ ਸਨ। ਵਿਹੜੇ ਵਿੱਚ ਇਕ ਮੇਜ਼ ਉਪਰ ਰੇਡੀਓ ਰੱਖਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਇਕ ਤਿਪਾਈ ਉੱਪਰ ਪਾਣੀ ਦੀ ਸੁਰਾਹੀ ਅਤੇ ਚਾਂਦੀ ਦੇ ਦੋ ਗਲਾਸ। ਉਸਤਾਦ ਮੌਲਾਨਾ ਕਮਾਲ, ...

Read More

ਰੁਬਾਈ ਦਾ ਬਹਿਰ ਤੇ ਸ਼ਾਇਰੀ ਦੇ ਕਾਨੂੰਨ

ਪ੍ਰਤੀਕਰਮ  ਨਿਸ਼ਾਨ ਸਿੰਘ ਜੌਹਲ ਪੰਜ ਫਰਵਰੀ ਦੇ ਐਤਵਾਰੀ ਅੰਕ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਕੁਝ ਪੜ੍ਹਨ ਨੂੰ ਅਤੇ ਸਿੱਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ। ਪਰ ‘ਅਦਬੀ ਪਰਿਕਰਮਾ’ ਕਾਲਮ ਵਿੱਚ ਕਾਵਿ ਰਚਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਖਾਸ ਤੌਰ ’ਤੇ ਕਰਤਾਰ ਸਿੰਘ ਕਾਲੜਾ ਦੀਆਂ ਦੋ ਰੁਬਾਈਆਂ ਅਤੇ ਸ਼ਮਸ਼ੇਰ ਸੰਧੂ ਦੀ ਰਚਨਾ ਬਾਰੇ ਚਰਚਾ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ। ਇਹ ਰੁਬਾਈਆਂ ਹਨ: ਟੁੱਟ ਗਿਆ ਚੱਕਰ ਸੁਨਹਿਰੇ ਖੁਆਬ ...

Read More

ਜਿਹਡ਼ਾ ਦੁਖੀਅਾਂ ਦਾ ਹੈ ਮਿੱਤਰ...

ਜਿਹਡ਼ਾ ਦੁਖੀਅਾਂ ਦਾ ਹੈ ਮਿੱਤਰ...

ਨਾਟਕਕਾਰ ਪ੍ਰੋ. ਅਜਮੇਰ ਸਿੰਘ ਔਲਖ ਮੇਰੇ ਅਧਿਆਪਕ ਹਨ, ਦੋਸਤ ਹਨ ਤੇ ਗੁਆਂਢੀ ਵੀ। ਦਿਨ ’ਚ ਚਾਰ-ਪੰਜ ਵਾਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕਲਾਮਈ ਸੋਹਣੇ ਘਰ ਮੂਹਰਦੀ ਲੰਘਦਾ ਹਾਂ। ਉਹ ਕਿਸੇ ਵੇਲੇ ਸਾਹਮਣੇ ਵਰਾਂਡੇ ’ਚ ਬੈਠੇ ਕੋਈ ਕਿਤਾਬ/ਰਸਾਲਾ ਪੜ੍ਹਦੇ ਦਿਸਦੇ ਤੇ ਕਿਸੇ ਵੇਲ਼ੇ  ਨਾਟਕ ਦੀ ਰਿਹਰਸਲ ਕਰਵਾਉਂਦੇ। ਕਲਾ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਦੀ ਇੱਕਮਿਕਤਾ ਕਰਕੇ ...

Read More

ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ‘ਪਤੀ’ ਸ਼ਬਦ ਦੇ ਵਿਕਲਪੀ ਰੂਪ

ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ‘ਪਤੀ’ ਸ਼ਬਦ ਦੇ ਵਿਕਲਪੀ ਰੂਪ

ਜਲੌਰ ਸਿੰਘ ਖੀਵਾ ਵਿਵਹਾਰਕ ਪੱਧਰ ’ਤੇ ਕਿਸੇ ਸ਼ਬਦ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦਿਆਂ ਵਿਭਿੰਨ ਕਾਰਨਾਂ ਦੇ ਫਲਸਰੂਪ, ਉਸ ਸ਼ਬਦ ਦੇ ਸੰਕਲਪ ਦੇ ਬਦਲ ਵਜੋਂ ਕਈ ਵਿਕਲਪੀ ਰੂਪ ਹੋਂਦ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਸੇ ਪ੍ਰਸੰਗ ਵਿੱਚ ਅਸੀਂ ‘ਪਤੀ’ ਸ਼ਬਦ ਦੇ ਵਿਕਲਪੀ ਰੂਪਾਂ ਬਾਰੇ ਚਰਚਾ ਕਰਦੇ ਹਾਂ। ਪੰਜਾਬੀ ਰਿਸ਼ਤਾ-ਨਾਤਾ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਵਿੱਚ ਔਰਤ-ਮਰਦ ਦੇ ਜਿਨਸੀ ਸਬੰਧਾਂ ...

Read More

ਅਣਗੌਲਿਆ ਸਾਹਿਤ ਆਚਾਰੀਆ

ਅਣਗੌਲਿਆ ਸਾਹਿਤ ਆਚਾਰੀਆ

ਬੁੱਧ ਸਿੰਘ ਨੀਲੋਂ ਵੀਹਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਸਿਰਮੌਰ ਲੇਖਕ ਨਿਆਇ ਸ਼ਾਸ਼ਤਰ ਦੇ ਉਘੇ ਪੰਡਿਤ, ਸਿੱਖ ਧਰਮ, ਦਰਸ਼ਨ ਤੇ ਇਤਿਹਾਸ ਦੇ ਪ੍ਰੌੜ੍ਹ ਵਿਦਵਾਨ, ਸਾਹਿਤ-ਆਚਾਰੀਆ ਪੰਡਿਤ ਕਰਤਾਰ ਸਿੰਘ ਦਾਖਾ ਦਾ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ, ਗੁਰਮੁਖੀ ਲਿਪੀ, ਗੁਰਮਤਿ ਸਾਹਿਤ, ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ ਅਤੇ ਵਿਆਕਰਣ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਬਹੁਮੁੱਲਾ ਯੋਗਦਾਨ ਹੈ। ਆਜ਼ਾਦ ਤਬੀਅਤ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਭਾਸ਼ਾ ਤੇ ਸ਼ੁੱਧ ਉਚਾਰਣ ...

Read More


  • ਜਿਹਡ਼ਾ ਦੁਖੀਅਾਂ ਦਾ ਹੈ ਮਿੱਤਰ…
     Posted On February - 18 - 2017
    ਨਾਟਕਕਾਰ ਪ੍ਰੋ. ਅਜਮੇਰ ਸਿੰਘ ਔਲਖ ਮੇਰੇ ਅਧਿਆਪਕ ਹਨ, ਦੋਸਤ ਹਨ ਤੇ ਗੁਆਂਢੀ ਵੀ। ਦਿਨ ’ਚ ਚਾਰ-ਪੰਜ ਵਾਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕਲਾਮਈ....
  •  Posted On February - 18 - 2017
    ਪੰਜ ਫਰਵਰੀ ਦੇ ਐਤਵਾਰੀ ਅੰਕ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਕੁਝ ਪੜ੍ਹਨ ਨੂੰ ਅਤੇ ਸਿੱਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ। ਪਰ ‘ਅਦਬੀ ਪਰਿਕਰਮਾ’ ਕਾਲਮ ਵਿੱਚ ਕਾਵਿ....
  • ਕੰਨੀਂ ਸੁਣਿਆ ਅੱਖੀਂ ਵੇਖਿਆ
     Posted On February - 18 - 2017
    ਰਾਜੇ-ਮਹਾਰਾਜਿਆਂ ਦਾ ਦੌਰ ਸੀ। ਰਿਆਸਤ ਮਾਲੇਰਕੋਟਲਾ ਦੇ ਰਾਜ-ਕਵੀ, ਪੂਰਬ ਇੰਸਪੈਕਟਰ ਸਕੂਲਜ਼, ਸ਼ੇਖ਼ ਬਸ਼ੀਰ ਹਸਨ ‘ਬਸ਼ੀਰ’ ਆਪਣੇ ਵੱਡੇ ਸਾਰੇ ਘਰ ਦੇ....
  • ਦੇਹੁ ਸੱਜਣ ਅਸੀਸੜੀਆਂ…
     Posted On February - 18 - 2017
    ਪੰਜਾਬੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਪਟਿਆਲਾ ਦੇ ਸਿੱਖਿਆ ਤੇ ਸਮੁਦਾਇ ਵਿਭਾਗ ਦੀ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਮੁਖੀ ਬਣੀ ਡਾ. ਪਰਮਜੀਤ ਕੌਰ ਸੰਧੂ ਨੂੰ ‘ਹੈ’....

‘ਤਫ਼ਤੀਸ਼’ ਨਾਵਲ ਦੀ ਅਣਖੀਲੀ ਪਾਤਰ – ਕਾਂਤਾ

Posted On December - 10 - 2016 Comments Off on ‘ਤਫ਼ਤੀਸ਼’ ਨਾਵਲ ਦੀ ਅਣਖੀਲੀ ਪਾਤਰ – ਕਾਂਤਾ
ਤਫ਼ਤੀਸ਼ ਨੂੰ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਇਆਂ 25 ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਾਲ ਹੋ ਗਏ ਹਨ। ਪਹਿਲੇ ਸਾਲ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ ਚਰਚਾ ਹੁਣ ਤੱਕ ਜਾਰੀ ਹੈ। ਪਹਿਲੀ ਪੀੜ੍ਹੀ ਦੇ ਚਿੰਤਕ ਪ੍ਰੋ. ਅਤਰ ਸਿੰਘ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਨਵੀਂ ਪੀੜ੍ਹੀ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧਤਾ ਕਰਦੀ ਡਾ. ਰਮਿੰਦਰ ਤੱਕ ਨੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣਾਂ ਤੋਂ ਇਸਦੀ ਛਾਣਬੀਣ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਹੁਣ ਤੱਕ ਚਾਰ ਪੀਐਚ.ਡੀ ਅਤੇ ਕੁਝ ਐਮ.ਫਿਲ ਦੀਆਂ ਡਿਗਰੀਆਂ ਹੋ ਚੁੱਕੀਆਂ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਖੋਜ ਕਾਰਜਾਂ ਨੇ ਵੀ ਨਾਵਲ ....

ਕਿਸ਼ਨ ਸਿੰਘ ਦੇ ਸਾਿਹਤ ਚਿੰਤਨ ਦਾ ਮੁਲਾਂਕਣ

Posted On December - 10 - 2016 Comments Off on ਕਿਸ਼ਨ ਸਿੰਘ ਦੇ ਸਾਿਹਤ ਚਿੰਤਨ ਦਾ ਮੁਲਾਂਕਣ
ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਚਿੰਤਨ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਡਾ. ਹਰਿਭਜਨ ਸਿੰਘ ਭਾਟੀਆ ਦਾ ਯੋਗਦਾਨ ਕਈ ਪੱਖਾਂ ਤੋਂ ਅਹਿਮ ਹੈ। ਪਹਿਲਾ ਉਸ ਨੇ ਮੈਟਾ ਆਲੋਚਨਾ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤਕ ਤੇ ਵਿਹਾਰਕ ਆਧਾਰਾਂ ਦੀ ਬਾਹਰਮੁਖੀ ਵਿਆਖਿਆ ਦਾ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਚ ਇਕ ਵਿਧੀਵਤ ਤੇ ਵਿਗਿਆਨਕ ਅਨੁਸ਼ਾਸਨੀ ਮਾਡਲ ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਕੀਤਾ। ਦੂਜਾ, ਉਸ ਨੇ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਆਲੋਚਨਾ ਦੀ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਸਨੀ, ਉਪਭਾਵਕੀ ਅਤੇ ਭਰਮਕ ਰੁਚੀ ਵਿਚੋਂ ਕੱਢ ਕੇ ਇਸ ਨੂੰ ਤੱਥਮੂਲਕ, ਤਰਕਸੰਗਤ ਤੇ ਦਰੁਸਤ ਕਾਲਿਕ ....

ਜਸਤੀਨ ਗਾਰਦਰ: ਦਰਸ਼ਨ ਦਾ ਗ਼ਲਪਕਾਰ

Posted On December - 10 - 2016 Comments Off on ਜਸਤੀਨ ਗਾਰਦਰ: ਦਰਸ਼ਨ ਦਾ ਗ਼ਲਪਕਾਰ
ਪਿਛਲੇ ਦਿਨੀਂ ਜੇਐਨਯੂ ’ਚ ਪੜ੍ਹਾਉਂਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਸ਼ਾਸਤਰ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫ਼ੈਸਰ ਮਿੱਤਰ ਡਾ. ਸੱਤਯ ਪਾਲ ਗੌਤਮ ਦੱਸ ਰਹੇ ਸਨ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਜਸਤੀਨ ਗਾਰਦਰ ਦੇ ਨਾਵਲ ‘ਸੋਫ਼ੀ’ਜ਼ ਵਰਲਡ’ ਦਾ ਹਿੰਦੀ ’ਚ ਅਨੁਵਾਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਰਾਜਕਮਲ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਨੇ ਛਾਪਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਨਾਵਲ ਮੈਂ ਸੰਨ ਦੋ ਹਜ਼ਾਰ ’ਚ ਆਪਣੀ ਲੇਹ ਪੋਸਟਿੰਗ ਦੌਰਾਨ ਪੜ੍ਹਿਆ ਤੇ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਇਆ ਸਾਂ। ....

ਮੋਏ ਮਿੱਤਰਾਂ ਦੀ ਜਿਊਂਦੀ ਮੁਹੱਬਤ

Posted On December - 10 - 2016 Comments Off on ਮੋਏ ਮਿੱਤਰਾਂ ਦੀ ਜਿਊਂਦੀ ਮੁਹੱਬਤ
ਸੰਸਮਰਣ, ਸਿਮ੍ਰਤੀ ਜਾਂ ਯਾਦ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਕਿਸਮ ਦਾ ਸੰਸਾਰ ਕਾਰਜਸ਼ੀਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਕਈ ਵਾਰੀ ਯਾਦਾਂ ਦੀ ਇਤਿਹਾਸ ਨਾਲ ਵੀ ਪੂਰਕਤਾ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਜਿਹੜੀ ਮਾਨਵੀ ਭਵਿੱਖ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਾਅਰਕੇ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਮਨੁੱਖ ਆਮ ਕਰਕੇ ਯਾਦ ਉਸੇ ਨੂੰ ਹੀ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨਾਲ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦਾ ਕੋਈ ਨਾ ਕੋਈ ਪੱਖ ਜੁੜਿਆ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ ਤੇ ਸਬੰਧਤ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਮਨ-ਮਸਤਕ ’ਤੇ ਉਹ ਆਪਣੀ ਨਿਵੇਕਲੀ ਜਿਹੀ ....

ਕੁਦਰਤ ਦਾ ਕਵੀ ਭਾਈ ਵੀਰ ਸਿੰਘ

Posted On December - 4 - 2016 Comments Off on ਕੁਦਰਤ ਦਾ ਕਵੀ ਭਾਈ ਵੀਰ ਸਿੰਘ
ਆਧੁਨਿਕ ਕਵਿਤਾ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਭਾਈ ਸਾਹਿਬ ਭਾਈ ਵੀਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਜਿਥੇ ਇਸ ਨੂੰ ਅਪਣਾਇਆ ਉਥੇ ਆਧੁਨਿਕ ਮਾਪਦੰਡਾਂ ਜਾਂ ਕਸੌਟੀਆਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਦਿਆਂ ਇਸ ਨੂੰ ਵਿਕਸਿਤ ਵੀ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਵਿਲੱਖਣਤਾ ਸਹਿਤ ਪ੍ਰਵਾਨ ਵੀ ਚਾੜਿ੍ਆ ਹੈ। ਭਾਈ ਵੀਰ ਸਿੰਘ ਦਾ ਅਨੁਭਵ ਆਪਣੇ ਆਲੇ ਦੁਆਲੇ ਤੋ ਅਭਿੱਜ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾਲ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਪਰੰਪਰਾ ਤੋ ਪੂਰਨ ਭਾਂਤ ਗਿਆਤ, ਗੂੜ੍ਹ, ਰਹੱਸਮਈ ਅਤੇ ਸੌਂਦਰਯਮਈ ਸੀ। ....

ਕਿਰਦਾਰ, ਲੋਕ ਅਤੇ ਰਾਜ

Posted On December - 3 - 2016 Comments Off on ਕਿਰਦਾਰ, ਲੋਕ ਅਤੇ ਰਾਜ
ਬੜੀ ਪੁਰਾਣੀ ਗੱਲ ਹੈ। ਪਿਤਾ ਜੀ ਨਾਲ ਨਵੇਂਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਨਜ਼ਦੀਕ ਹਿਆਲ਼ੇ ਦਾ ਜੋੜ ਮੇਲਾ ਦੇਖਣ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਸਾਡੇ ਕੋਲੋਂ ਨੱਕੋ ਨੱਕ ਭਰੀ ਹੋਈ ਰੇਲ ਗੱਡੀ ਲੰਘੀ ਸੀ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਡੱਬਿਆਂ ਦੇ ਉੱਪਰ ਵੀ ਚੜ੍ਹੇ ਹੋਏ ਸਨ। ਪਿਤਾ ਜੀ ਨੇ ਦੇਖਿਆ ਤੇ ਕਿਹਾ, ‘‘ਸਭ ਬਟੌਟ।’’ ਮੈਂ ਪੁੱਛਿਆ ਬਟੌਟ ਕੀ ਹੁੰਦਾ? ਕਹਿੰਦੇ ਜਿਹੜੇ ਟਿਕਟ ਨਹੀਂ ਲੈਂਦੇ। ਇਹ ਗੱਲ ਸਮਝ ਆ ਗਈ। ਪਰ ਬਟੌਟ ਦਾ ਅਰਥ ....

ਮੇਰੀ ਕਲਮ ਦੇ ਬੋਲ

Posted On December - 3 - 2016 Comments Off on ਮੇਰੀ ਕਲਮ ਦੇ ਬੋਲ
ਕਲਮ, ਕਰਾਮਾਤ ਹੈ; ਮਨ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਹੈ। ਬੁੱਧੀ ਦੀ ਮਹਿਕ ਹੈ। ਜ਼ਮੀਰ ਦਾ ਦਰਪਨ ਹੈ। ਅੰਤਹਕਰਣ ਦੀ ਬੁਲਾਰੀ ਹੈ। ਕਲਮ ਦੀ ਕਰਾਮਾਤੀ ਸ਼ਕਤੀ; ਖ਼ੁਦਪ੍ਰਸਤੀ ਰਸਤੀ, ਘਰ ਪਰਿਵਾਰ, ਸਮਾਜ ਤੇ ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਹਾਲ ਅੰਕਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਸਵੈ-ਆਪੇ ਦੀ ਸਵੈ-ਜੀਵਨੀ ਲਿਖਦੀ ਹੈ। ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਭਰਪੂਰ ਤੇ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਜਿਊਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਜੀਵਨ, ਸਮਾਜ ਦਰਪਨ ਦੀ ਪ੍ਰਛਾਈ, ਇਤਿਹਾਸ ਲਿਖ ਕੇ, ਸਭ ਦਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਕਰਵਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਮਾਨਵੀ ਮਨ ....

ਇੱਕੀਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਨਾਵਲ ਦਾ ਨਵਾਂ ਰੂਪ

Posted On December - 3 - 2016 Comments Off on ਇੱਕੀਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਨਾਵਲ ਦਾ ਨਵਾਂ ਰੂਪ
ਮਨੁੱਖੀ ਜੀਵਨ ਦਾ ਅਕਸ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਨਾਵਲ ਹਮੇਸ਼ਾ ਹਰਮਨ-ਪਿਆਰਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਉਂਜ ਕਿਸੇ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਇਹ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮਕਬੂਲ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਘੱਟ। ਲੇਕਿਨ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਮੰਚ ਨੂੰ ਇਸ ਨੇ ਕਦੀ ਵੀ ਅਲਵਿਦਾ ਨਹੀਂ ਕਹੀ। ਬੇਸ਼ੱਕ ਵੀਹਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਆਖ਼ਰੀ ਦਹਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਆਵਾਜ਼ ਜ਼ਰੂਰ ਸੁਣਾਈ ਦਿੱਤੀ ਸੀ ਕਿ ਨਾਵਲ ਹੁਣ ਵਧੇਰੇ ਸਾਰਥਿਕ ਨਹੀਂ ਰਿਹਾ। ਇਹ ਲਗਪਗ ਆਪਣੀ ਆਯੂ ਹੰਢਾ ਚੁੱਕਾ ....

ਚਿੰਤਾਵਾਂ ’ਚ ਘਿਰਿਆ ਸਾਡਾ ਮਨ

Posted On December - 3 - 2016 Comments Off on ਚਿੰਤਾਵਾਂ ’ਚ ਘਿਰਿਆ ਸਾਡਾ ਮਨ
ਸੁਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਢਿੱਲੋਂ* ਚਿੰਤਾਵਾਂ ’ਚ ਘਿਰ ਜਾਣਾ ਸਾਡੇ ਸੂਝਵਾਨ ਮਨ ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਹੋਰ ਪ੍ਰਾਣੀ ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੀ ਅਵਸਥਾ ਤੋਂ ਅਣਜਾਣ ਹਨ। ਪ੍ਰਾਣੀਆਂ ਨੂੰ ਨਾ ਭਵਿੱਖ ਦੀ ਚਿੰਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਨਾ ਇਸ ਦੀ ਕਿ ਹੋਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਬਾਰੇ ਕੀ ਸੋਚਦੇ ਹਨ। ਇਸੇ ਕਾਰਨ  ਉਹ ਸਾਡੇ ਨਾਲੋਂ ਵੱਧ ਪ੍ਰਸੰਨ ਜੀਵਨ ਭੋਗ ਰਹੇ ਹਨ। ਚਿੰਤਾ ਕਰਨ ਦੀ ਸਾਡੀ ਰੁਚੀ ਨੇ ਪੁੰਗਰਦਿਆਂ ਪੁੰਗਰਦਿਆਂ ਲੱਖਾਂ ਵਰ੍ਹੇ ਲੈ ਲਏ ਸਨ। ਵਣਾਂ ’ਚ ਵਿਚਰਦਿਆਂ ਸਾਡੇ ਪੂਰਵਜਾਂ ਦਾ ਖ਼ਤਰੇ ਭਾਂਪਣ ਯੋਗ ਹੋਣਾ ਲਾਜ਼ਮੀ ਸੀ। 

ਬੰਦ ਬੂਹੇ ਖੋਲ੍ਹਣ ਵਾਲੀ ‘ਸਰਹਦ’

Posted On November - 26 - 2016 Comments Off on ਬੰਦ ਬੂਹੇ ਖੋਲ੍ਹਣ ਵਾਲੀ ‘ਸਰਹਦ’
ਸਰਹੱਦ ’ਤੇ ਡੁੱਲ੍ਹਦੇ ਲਹੂ ਦੀ ਨਿਸਬਤ ‘ਕਸ਼ਮੀਰ’ ਸ਼ਬਦ ਪੂਰੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਵਤਨਪ੍ਰਸਤੀ ਦਾ ਜਜ਼ਬਾ ਭਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਆਵੇਸ਼ ਦੇ ਸ਼ੋਰ ਥੱਲੇ ਕਈ ਕਹਾਣੀਆਂ ਦਬ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਕਹਾਣੀਆਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਛੋਟੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸੁਪਨਿਆਂ ਨੂੰ ਸੌੜੀ ਸਿਆਸਤ ਨੇ ਗੂੜ੍ਹੀ ਨੀਂਦ ਸੁਲਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ....

ਇਕ ਸਜੀਵ ਅਨੁਭਵ, ਇਕ ਅਨੂਠਾ ਸੁਮੇਲ

Posted On November - 26 - 2016 Comments Off on ਇਕ ਸਜੀਵ ਅਨੁਭਵ, ਇਕ ਅਨੂਠਾ ਸੁਮੇਲ
ਜਿੱਥੇ ਸਾਹਿਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉੱਥੇ ਮੁਹੱਬਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਜਿੱਥੇ ਕਵਿਤਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਉੱਥੇ ਅਤਿ ਦੀ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲਤਾ ਜੀਵਨ ਜਾਚ, ਭਗਤੀ, ਸ਼ਕਤੀ ਅਤੇ ਸਾਰਿਆਂ ਤੋਂ ਉਪਰ ਮਨੁੱਖਤਾ। ਮਨੁੱਖਤਾ ਮਾਅਨੇ ਰੱਬ. . .। ਅਜਿਹਾ ਹੀ ਆਲਮ ਸੀ ਪੁਣੇ ਵਿਖੇ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦੀ 350 ਸਾਲਾ ਜਨਮ ਸ਼ਤਾਬਦੀ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਪਹਿਲੇ ਵਿਸ਼ਵ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਸੰਮੇਲਨ ਵਿੱਚ। ....

ਆਓ ਹਿੰਦੀਓ ਰਲ ਕੇ ਨੱਚੀਏ…

Posted On November - 26 - 2016 Comments Off on ਆਓ ਹਿੰਦੀਓ ਰਲ ਕੇ ਨੱਚੀਏ…
ਜਦੋਂ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਸੁਣਿਆ ਤਾਂ ਬੜਾ ਅਜੀਬ ਜਿਹਾ ਲੱਗਿਆ। ਲੱਗਣਾ ਹੀ ਸੀ ਜਦੋਂ ਗੱਲ ਹੀ ਅਨੋਖੀ ਸੀ ਕਿ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੀ ਇਕ ਸੰਸਥਾ ‘ਸਰਹਦ’ ਵੱਲੋਂ ਪੁਣੇ ਵਿਖੇ ‘ਵਿਸ਼ਵ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਸੰਮੇਲਨ’ ਕਰਵਾਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ....

ਪੁਸਤਕ ਸਾਥ ਦੇ ਸਦਕੇ…

Posted On November - 19 - 2016 Comments Off on ਪੁਸਤਕ ਸਾਥ ਦੇ ਸਦਕੇ…
ਦੋ ਕੁ ਹਫ਼ਤੇ ਪਹਿਲਾਂ ਜਦੋਂ ਸਿਹਤ ਵਿਭਾਗ ’ਚ ਮੇਰੀ ਨਿਯੁਕਤੀ ਬਤੌਰ ਬਲਾਕ ਐਕਸਟੈਨਸ਼ਨ ਐਜੂਕੇਟਰ ਹੋਈ ਤਾਂ ਇਹ ਮੇਰੇ, ਪਰਿਵਾਰ ਤੇ ਸਨੇਹੀਆਂ ਲਈ ਬਹੁਤ ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਦਾ ਦਿਨ ਸੀ, ਆਪਣੀ ਡਿਊਟੀ ਤੋਂ ਘਰ ਪਰਤਦਿਆਂ ਮੇਰੇ ਜ਼ਿਹਨ ਵਿੱਚ ਉਹ ਸਾਰੀਆਂ ਪਰਤਾਂ ਖੁੱਲ੍ਹ ਰਹੀਆਂ ਸਨ, ਉਹ ਯਾਦਾਂ ਤੇ ਉਹ ਘਟਨਾਵਾਂ ਅੱਖਾਂ ਸਾਹਵੇਂ ਆ ਰਹੀਆਂ ਸਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ’ਚੋਂ ਗੁਜ਼ਰਦਿਆਂ ਮੈਂ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਇਸ ਪੜਾਅ ’ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਸਕੀ। ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਪੈਰਾਂ ....

ਬਰਨਾਲੇ ਦੀ ਸਾਹਿਤਕ ਲਹਿਰ ਦਾ ਚਿਰਾਗ: ਪ੍ਰੋ. ਪ੍ਰੀਤਮ ਸਿੰਘ ਰਾਹੀ

Posted On November - 19 - 2016 Comments Off on ਬਰਨਾਲੇ ਦੀ ਸਾਹਿਤਕ ਲਹਿਰ ਦਾ ਚਿਰਾਗ: ਪ੍ਰੋ. ਪ੍ਰੀਤਮ ਸਿੰਘ ਰਾਹੀ
ਮਾਲਵੇ ਦੇ ਬਰਨਾਲੇ ਖਿੱਤੇ ਦੀ ਆਪਣੀ ਵੱਖਰੀ ਪਛਾਣ ਹੈ। ਬਰਨਾਲਾ ਦੀ ਸਾਹਿਤਕ ਲਹਿਰ ਵਿੱਚ ਇੱਥੋਂ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੇਖਕਾਂ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਰਹੀ ਹੈ ਤੇ ਅੱਜ ਤੱਕ ਵੀ ਜਾਰੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਹਿਰ ਦੇ ਮੋਢੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਪ੍ਰੋ. ਪ੍ਰੀਤਮ ਸਿੰਘ ਰਾਹੀ ਦਾ ਨਾਂ ਬੜ੍ਹੀ ਸ਼ਿਦਤ ਨਾਲ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬਰਨਾਲਾ ਦੀ ਸਾਹਿਤਕ ਲਹਿਰ ਛੇ ਦਹਾਕੇ ਪੂਰੇ ਕਰ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਹਿਰ ਵਿੱਚ ਇਮਾਨਦਾਰੀ ਨਾਲ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਉਂਦੇ ਪ੍ਰੋ. ਪ੍ਰੀਤਮ ....

ਬੇਦੀ ਲਾਲ ਸਿੰਘ ਸਾਹਿਤਕਾਰ

Posted On November - 19 - 2016 Comments Off on ਬੇਦੀ ਲਾਲ ਸਿੰਘ ਸਾਹਿਤਕਾਰ
ਗੱਲ 1986 ਦੀ ਹੈ। ਅੰਮਿ੍ਤਸਰ ਵਿੱਚ ਮੇਰੀ ਪ੍ਰਿੰਟਿੰਗ ਪ੍ਰੈੱਸ ’ਤੇ ਆਏ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਸਖਸ਼ੀਅਤ ਬੇਦੀ ਲਾਲ ਸਿੰਘ ਸਾਹਿਤਕਾਰ ਨਾਲ, ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਬਲਵੰਤ ਸਿੰਘ ਤੇਗ ਨੇ ਤੁਆਰਫ਼ ਕਰਵਾਇਆ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਕਈ ਦਰਜਨਾਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਲਿਖੀਆਂ ਹਨ। ਗੁਰਬਾਣੀ, ਸਾਹਿਤ ਤੇ ਇਤਿਹਾਸ ਦੇ ਡੂੰਘੇ ਗਿਆਤਾ ਹਨ। ਇਸ ਸਖਸ਼ੀਅਤ ਦੀ ਰਫ਼ਤਾਰ, ਗੁਫ਼ਤਾਰ ਤੇ ਦਸਤਾਰ ਵੇਖ ਕੇ ਹਰ ਸਖਸ਼ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ....

ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ-ਕਾਵਿ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੀਤ ਕਹਾਣੀਆਂ

Posted On November - 19 - 2016 Comments Off on ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ-ਕਾਵਿ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੀਤ ਕਹਾਣੀਆਂ
ਕੋਈ ਵੀ ਭਾਸ਼ਾ ਆਪਣੇ ਮਨੋਭਾਵਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਨ ਦਾ ਜ਼ਰੀਆ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਲਿੱਪੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਜਾਂ ਵਿਚਾਰਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਂਭਣ ਦੇ ਕੰਮ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਲਿੱਪੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੀ ਜੜਤ-ਘੜਤ ਨਾਲ਼ ਸਾਂਭੇ ਵਿਚਾਰ ਹੀ ਸਾਹਿਤ ਜਾਂ ਇਤਿਹਾਸ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰਨ ਕਰ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਕੀਮਤੀ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਸਦੀਆਂ ਤਕ ਦੂਜਿਆਂ ਦੇ ਗਿਆਨ ਭੰਡਾਰ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਕਰਦੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮਾਰਗ ਦਰਸ਼ਨ ਵੀ ਕਰਦੇ ਹਨ, ....
Page 3 of 7312345678910...Last »
Available on Android app iOS app

ਖਬਰ ਵਿਚ ਹਾਲ ਮੈ ਲੋਕਪ੍ਰਿਯ

Powered by : Mediology Software Pvt Ltd.